Ilé / Ìlànà wa
Ìlànà wa
Òpó méje fún ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́. Àwọn ìlérí tó ṣe pàtó lórí ẹ̀kọ́, ìkọ́lé, ìlera, òwò, agbára iná, ààbò àti iṣẹ́-àgbẹ̀.
Òpó 1: Ẹ̀kọ́ tó dára àti ìdàgbàsókè agbára ènìyàn
Ẹ̀kọ́ ni ìpìlẹ̀ ohun gbogbo yòókù. A óò fi owó sí i bí ohun àkọ́kọ́ tó jẹ́: owó, ilé-ẹ̀kọ́, olùkọ́, àti ìmọ̀ iṣẹ́ fún ọrọ̀-ajé òde òní.
- Dá Àpò Ìgbẹ́kẹ̀lé Ẹ̀kọ́ ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ sílẹ̀, pẹ̀lú 30% owó ìṣúná ìpínlẹ̀ tí a yà sọ́tọ̀ fún ẹ̀kọ́, tó ń fa ìbákẹ́gbẹ́ pẹ̀lú àwọn àjọ àgbáyé àti ẹ̀bùn láti ọ̀dọ̀ àwọn ọmọ Ọ̀yọ́ tó wà lókè òkun
- Tún kọ́, tún pèsè ohun èlò, kí a sì pèsè òṣìṣẹ́ fún gbogbo ilé-ẹ̀kọ́ ìjọba ní àgbègbè márààrún, láti Òkè-Ògùn dé Ògbómọ̀ṣọ́
- Kọ́ ilé-ẹ̀kọ́ tuntun ní àwọn àdúgbò jíjìnnà àti àwọn tó ń dàgbà kíákíá
- Kọ́ Kọ́lẹ́ẹ̀jì Iṣẹ́-ọwọ́ (Technical College) kan ó kéré tán, kí a sì pèsè gbogbo ohun èlò rẹ̀ pátápátá, ní gbogbo ìjọba ìbílẹ̀ mẹ́talélọ́gbọ̀n
- Tẹ̀síwájú kí a sì mú ẹ̀kọ́ ọ̀fẹ́ tó dára gbòòrò sí i láti ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ títí dé ìpele kọ́lẹ́ẹ̀jì iṣẹ́-ọwọ́
- Ṣàtúnṣe ìlànà ẹ̀kọ́: yà ó kéré tán ìdá kan nínú mẹ́rin àwọn wákàtí ìkẹ́kọ̀ọ́ sí ìmọ̀ iṣẹ́ gidi, ìmọ̀ ẹ̀rọ, iṣẹ́-ọwọ́, ìmọ̀ nípa owó, àti iṣẹ́ ajé, ní gbogbo ilé-ẹ̀kọ́ tó jẹ́ ti ìpínlẹ̀
- Gbé ètò ìmúgbòòrò ìmọ̀ iṣẹ́ fún àwọn àgbà àti òṣìṣẹ́ jáde, tó ń bo ìmọ̀ oní-nọ́ńbà, ìdàgbàsókè iṣẹ́ ajé, ìṣàkóso owó, ìyípadà iṣẹ́, àti ìtọ́ni fún ìfẹ̀yìntì
- Dá àwọn ètò ẹ̀bùn ẹ̀kọ́ àti ìtọ́sọ́nà sílẹ̀ tó so àwọn akẹ́kọ̀ọ́ Ọ̀yọ́ pọ̀ mọ́ àwọn ọ̀jọ̀gbọ́n, ní ìbákẹ́gbẹ́ pẹ̀lú àwọn ẹgbẹ́ àwọn ọmọ ilé-ìwé olókìkí
Òpó 2: Ìkọ́lé àti ìtúnṣe ìlú tó yára
Ìdàgbàsókè tó dọ́gba ní gbogbo agbègbè, pẹ̀lú ọ̀nà, ilé, ìdènà ìkún-omi, àti òmìnira gidi fún àwọn ìjọba ìbílẹ̀ kí àwọn àdúgbò má baà dúró dè.
- Rí i dájú pé ìdàgbàsókè ìkọ́lé dọ́gba ní gbogbo agbègbè márààrún: Òkè-Ògùn, Ọ̀yọ́, Ìbarapá, Ìbàdàn, àti Ògbómọ̀ṣọ́
- Rí i dájú pé àwọn ìjọba ìbílẹ̀ ní òmìnira kíkún tó nítumọ̀, kí àwọn alága ìjọba ìbílẹ̀ ní àṣẹ àti owó láti yanjú àwọn àìní ìkọ́lé ní àdúgbò láìsí ìdádúró ọ́fíìsì
- Kọ́ àti tún àwọn ọ̀nà pàtàkì tó so àwọn agbègbè iṣẹ́-àgbẹ̀ mọ́ àwọn ibùdó ọjà ṣe, pàápàá àwọn ọ̀nà láti oko dé ọjà ní Ìbarapá, Òkè-Ògùn, àti gúúsù Ọ̀yọ́
- Gbé ètò ilé tó rọrùn láti rà kalẹ̀ fún àwọn òṣìṣẹ́ ìjọba, àwọn tí owó oṣù wọn kéré, àti àwọn tó ń kúrò ní abúlé lọ sí ìlú, pẹ̀lú àwọn ọ̀nà ìnáwó bíi ètò sísan owó ilé títí yóò fi di tìrẹ (rent-to-own)
- Fi owó sí ètò ìṣàn omi, ìdènà ìkún-omi, àti ìṣàkóso omi òjò ní gbogbo Ìbàdàn àti àwọn ìlú mìíràn tí ìkún-omi ti ń kọlù, láti dín ìparun ọdọọdún tí òjò ńlá ń fà kù
- Kọ́ àwọn ìlú ìgbélẹ̀ tuntun méjì tí a ṣètò dáadáa láti dín ọ̀gọ̀ọ̀gọ̀ èrò kù ní Ìbàdàn àti láti dá àwọn ibùdó ọrọ̀-ajé tuntun sílẹ̀ nínú ìpínlẹ̀
- Mú iná òpópónà àti ìgbéga àwọn ibi gbogbogbò pọ̀ sí i ní gbogbo olú-ìlú àgbègbè àti àwọn ìlú ọjà ńlá
Òpó 3: Ìlera tó wà ní àrọ́wọ́tó àti àyíká tó dára
Ìtọ́jú tó dára tó wà ní àrọ́wọ́tó gbogbo ìdílé: àwọn ilé-ìwòsàn tí a tún kọ́, ilé-ìlera tí a gbé ga ní gbogbo wọ́ọ̀dù, ìdánilójú ìlera fún gbogbo ọmọ onílẹ̀, àti Ọ̀yọ́ tó mọ́ tó sì tutù.
- Tún kọ́ kí a sì pèsè gbogbo ohun èlò fún gbogbo ilé-ìwòsàn ńlá ti ìpínlẹ̀
- Gbé gbogbo Ilé-ìlera Alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ (PHC) ní ìpínlẹ̀ dé ìpele ìtọ́jú tó kéré jù tó yẹ
- Gbé ètò alágbára fún Ìlera Ìyá àti Ọmọ jáde
- Gbé Ètò Ìdánilójú Ìlera ìpínlẹ̀ tó rọrùn tó sì ṣeé rà kalẹ̀, tó bo gbogbo ọmọ onílẹ̀
- Dá Ìlànà Dídá Àwọn Òṣìṣẹ́ Ìṣègùn Dúró sílẹ̀ láti pa àwọn ọ̀jọ̀gbọ́n tó mọ iṣẹ́ mọ́ ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́
- Gbé ètò gbígbin igi àti ṣíṣe ìlú ní àwọ̀ ewé jáde jákèjádò ìpínlẹ̀, pẹ̀lú gbígbin igi ní ẹ̀gbẹ́ àwọn ọ̀nà ńlá àti ní olú-ìlú àwọn ìjọba ìbílẹ̀
- Kọ́ ètò ìṣàkóso ìdọ̀tí àti àtúnlò tó múná dóko
- Yanjú àwọn àlàfo omi àti ìmọ́tótó ní àwọn àdúgbò ìgbèríko
Òpó 4: Òwò, iṣẹ́-ọnà ẹ̀rọ àti ìrìnàjò afẹ́
Jẹ́ kí Ọ̀yọ́ jẹ́ ibi tí a ti lè kọ́ iṣẹ́ ajé àti ibi àbẹ̀wò tó yẹ: ibi iṣẹ́-ọnà ẹ̀rọ, àtìlẹ́yìn gidi fún àwọn oníṣòwò kékeré àti àárín, àti ogún àti àṣà tó ya wá sọ́tọ̀.
- Mú ìdàgbàsókè àwọn ibi iṣẹ́-ọnà ẹ̀rọ (industrial estates) yára ní gbogbo agbègbè márààrún
- Kọ́ kí a sì gbé àwọn ọ̀nà àti ojú-irin tó so àwọn ibùdó òwò pàtàkì pọ̀ ga, Ìbàdàn, ìlú Ọ̀yọ́, Ògbómọ̀ṣọ́, Ṣakí, àti Ìbarapá, láti dín iye owó ìkó-ẹrù kù àti láti mú òwò láàrín agbègbè gbòòrò sí i
- Dá Owó Àtìlẹ́yìn fún Àwọn Oníṣòwò Kékeré (SME) àti Àjọ Ìdàgbàsókè Iṣẹ́ Ajé sílẹ̀, tó ń pèsè owó ẹ̀bùn, àyáwó tí èlé rẹ̀ kéré, ìtọ́ni, àti ọ̀nà sí ọjà fún àwọn iṣẹ́ ajé kékeré àti àárín
- Gbé Ìṣètò Ńlá fún Ìrìnàjò Afẹ́ jáde tó ń lo àwọn ohun ìní Ọ̀yọ́, tó sì gbé ìpínlẹ̀ náà kalẹ̀ bí ibi àbẹ̀wò tó ga jùlọ fún ogún àṣà àti àyíká ẹ̀dá
- Mú àwọn ilé-ìgbàlejò àti ètò ìgbàlejò dára sí i, pẹ̀lú ìbákẹ́gbẹ́ pẹ̀lú àwọn oníbàárà owó láti kọ́ àwọn ilé ìrìnàjò afẹ́ tí a ṣe fún ète náà nítòsí àwọn ibi ìfanimọ́ra pàtàkì
- Gbé àmì ọjà Made-in-Oyo jáde láti gbé àwọn ọjà tí a ṣe ní agbègbè, aṣọ òkè (Aso-Oke), àti àwọn ọjà oko lárugẹ ní ọjà orílẹ̀-èdè àti ti òkèèrè
Òpó 5: Agbára iná, ẹ̀rọ àti ọrọ̀-ajé ayélujára
Iná mànàmáná tó dúró ṣinṣin tó sì mọ́ tónítóní, àti ìpínlẹ̀ tó ń ṣiṣẹ́ lórí ayélujára, láti ẹ̀rọ amúnáwá oòrùn ní àwọn abúlé títí dé e-Government tó pa ìlà dídúró tí kò pọn dandan.
- Gbé Ìṣètò Ìyípadà Agbára Iná ìpínlẹ̀ kalẹ̀, pẹ̀lú ibi-àfẹ́dé tó yéni nípa ìmújáde agbára tí a lè tún lò, oòrùn, omi kékeré, àti àwọn ohun àmúlò tó wà nínú ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́
- Lo agbára iná omi ti Ikere Gorge Dam lórí Odò Ògùn láti mú iná mímọ́ jáde àti láti pín in fún àwọn àdúgbò tó wà ní àyíká
- Gbé àwọn ẹ̀rọ amúnáwá oòrùn (solar mini-grids) kalẹ̀ ní àwọn àdúgbò ìgbèríko àti àwọn ilé-ẹ̀kọ́ tí kò ní iná tó dúró ṣinṣin, bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn ilé-ìlera àti àwọn ilé-ẹ̀kọ́
- Bá àwọn àjọ ìjọba àpapọ̀, ẹ̀ka aládàáni, àti àwọn ilé-iṣẹ́ ìnáwó ìdàgbàsókè ṣiṣẹ́ papọ̀ láti ṣètìlẹ́yìn ìnáwó fún ìmúgbòòrò àwọn ohun amáyédẹrùn iná ńlá
- Gbé Ìgbékalẹ̀ Ọrọ̀-ajé Ayélujára jáde: àwọn ibùdó ìmọ̀ ẹ̀rọ tó ń pèsè ibi iṣẹ́, ìkẹ́kọ̀ọ́, ìtọ́ni, àti ọ̀nà sí àwọn oníbàárà owó fún àwọn ọ̀dọ́ oníṣòwò ìmọ̀ ẹ̀rọ
- Gbé ìkànnì e-Government kalẹ̀ láti mú àwọn iṣẹ́ ìjọba wá sórí ayélujára, ìforúkọsílẹ̀ iṣẹ́ ajé, àwọn ìwé àṣẹ, àti ẹ̀tọ́ ìrànlọ́wọ́ àwùjọ, láti dín ìdádúró ọ́fíìsì, ìwà ìbàjẹ́, àti owó ìrìnàjò kù
Òpó 6: Ààbò àti ààbò àwùjọ
Àwọn àgbẹ̀ gbọ́dọ̀ ṣiṣẹ́ lórí ilẹ̀ wọn, àwọn oníṣòwò gbọ́dọ̀ dé ọjà wọn, àwọn ìdílé gbọ́dọ̀ sùn láìbẹ̀rù. Amọ̀tẹ́kùn tó lágbára jù, ìmọ̀ ẹ̀rọ òde òní, àti àwọn igbó tí a dáàbò bò.
- Mú Ẹgbẹ́ Amọ̀tẹ́kùn lágbára kí o sì mú un gbòòrò, nípa ṣíṣe ìgbanisíṣẹ́ pọ̀ sí i, mímú ìkẹ́kọ̀ọ́ dára sí i, àti rírí i dájú pé a rán àwọn òṣìṣẹ́ lọ sí gbogbo ìjọba ìbílẹ̀ mẹ́talélọ́gbọ̀n lọ́nà tó nítumọ̀
- Fi owó sí ìmọ̀ ẹ̀rọ ààbò òde òní: àwọn ibùdó ìṣàkóso àti ìdarí oní-nọ́ńbà ní gbogbo olú-ìlú agbègbè márààrún, pẹ̀lú ohun amáyédẹrùn ìbánisọ̀rọ̀ fún àwọn òṣìṣẹ́ ààbò
- Gbé Ètò Ààbò Igbó tó péye jáde, tó ń ṣàfọ̀mọ́ àti ṣíṣe àbójútó àwọn igbó ìpamọ́ ní Òkè-Ògùn àti Ìbarapá tó ti di ibi ìfarapamọ́ fún àwọn arúfin, ní ìbákẹ́gbẹ́ pẹ̀lú àwọn àjọ ìjọba àpapọ̀
- Ṣètìlẹ́yìn fún gbogbo àwọn àjọ ààbò tó wà nínú ìpínlẹ̀, pẹ̀lú Ọlọ́pàá Nàìjíríà àti Nigeria Security and Civil Defence Corps, pẹ̀lú ohun èlò ìrìnnà, ètò ìtọ́jú òṣìṣẹ́, àti ohun èlò iṣẹ́
Òpó 7: Iṣẹ́-àgbẹ̀, ààbò oúnjẹ àti ìlọsíwájú ìgbèríko
Bọ́ Ọ̀yọ́, lẹ́yìn náà bọ́ orílẹ̀-èdè. Ẹ̀wọ̀n iṣẹ́-àgbẹ̀ òde òní, ìrànlọ́wọ́ ohun èlò oko ní gbogbo ìjọba ìbílẹ̀, àti àyáwó àti ọ̀nà tó ń jẹ́ kí àwọn àdúgbò àgbẹ̀ ní ìlọsíwájú.
- Gbé Operation Feed Oyo jáde: ìgbésẹ̀ iṣẹ́-àgbẹ̀ jákèjádò ìpínlẹ̀ tó ń fojú sí ìtẹ́lọ́rùn oúnjẹ àti ìṣẹ́kù fún títà lọ sí òkè òkun
- Dàgbà gbogbo ẹ̀wọ̀n iṣẹ́-àgbẹ̀: àwọn ibi ìṣiṣẹ́ àwọn irè oko, àwọn ibi ìtọ́jú oúnjẹ tútù, àti àwọn ọjà àwọn ohun èlò oko ní gbogbo agbègbè márààrún
- Sọjí kí o sì mú àwọn ohun ìní iṣẹ́-àgbẹ̀ tó wà ní báyìí dé ìpele òde òní
- Dá Ètò Ìrànlọ́wọ́ Ohun Èlò Oko ìpínlẹ̀ sílẹ̀: ajílẹ̀ tí a ṣètìlẹ́yìn owó rẹ̀, irúgbìn tó dára, oògùn kòkòrò, àti iṣẹ́ yíyá ẹ̀rọ oko tó wà ní gbogbo ìjọba ìbílẹ̀
- Dá Owó Àyáwó Iṣẹ́-àgbẹ̀ sílẹ̀ tó ń pèsè àyáwó tí èlé rẹ̀ kéré àti owó ẹ̀bùn fún àwọn àgbẹ̀ kéékèèké àti àwọn iṣẹ́ ajé agro-allied
- Fi owó sí àwọn ọ̀nà ìgbèríko, ọjà, àti ibi ìpamọ́ tó so àwọn àdúgbò àgbẹ̀ mọ́ àwọn ibùdó òwò tààrà
- Gbé iṣẹ́-àgbẹ̀ tó bá ojú-ọjọ́ mu lárugẹ, tó ń ran àwọn àgbẹ̀ lọ́wọ́ láti bá ìyípadà òjò mu pẹ̀lú irúgbìn tó ń fara da ọ̀gbẹlẹ̀, ìrígbàrà, àti àwọn ètò ìlera ilẹ̀
Ṣé o ti ṣetán láti jẹ́ kí èyí ṣẹlẹ̀?
Ìlànà yìí kò lè ṣẹ fúnrarẹ̀. Ó nílò àwọn ènìyàn, ní gbogbo wọ́ọ̀dù, gbogbo ìjọba ìbílẹ̀, gbogbo àdúgbò, tí wọ́n gbàgbọ́ pé ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ ti ṣetán fún ìdarí tó ta yọ.